jeudi 19 novembre 2015

(12) Dooyeweerd: Rationalism's Critical Flaw

   START PAGE (1)                  PREVIOUS PAGE (11)                  NEXT PAGE (13)

The theoretical synthesis supposes the modal diversity of meaning of the logical and the non-logical which is its opposite.
     In this process of theoretical thought, characterized by its antithetical attitude, every correct formation of concepts and judgements rests upon a sharp distinction among the different aspects of meaning and upon a synthesis of the logical aspect with the non-logical aspects of our experience which are made into a "Gegenstand" (1)
________________
(1) We must observe that the modal aspects of our experience are at the same time the modal aspects of all reality in its integral empirical sense. Empirical reality is by no means exhausted in sensory perceptions. We shall have to return to this point in different later contexts.
________________
     This synthesis is in itself a basic problem of philosophy. However, in every case it supposes the inter-modal coherence as well as the modal diversity of logical and non-logical meaning.

     Consequently, the logical meaning of the assumed subjective pole of thought is different from all non-logical aspects of meaning. But at the same time it is fitted with the latter in an indissoluble coherence.

     Now there is a logical diversity which is immanent in the logical meaning of thought, but which could not exist apart from a cosmic modal diversity of meaning, within which the logical side itself functions. A closer discussion of this state of affairs will follow in a later  context.

The pitfall in the conception of the so-called transcendental subject of thought as Archimedean point: cosmic diversity of meaning and diversity in thespecial logical meaning.
     The pitfall in the last objection made by the adherents of transcendental logicism consists in the identification of cosmic diversity of meaning with diversity in its logical or analytical sense.

     How could the fundamental modal diversity of meaning, to which the logical function of thought necessarily remains bound, itself be of logical origin? If this supposition were dealt with seriously, it should destroy itself at the outset in the following antinomy: the proclamation of logical meaning as the origin of the cosmic diversity of meaning is tantamount to the elimination of the modal diversity, and consequently to the abandoning of theoretical thought itself. For the latter is possible only in the process of analysis and inter-modal synthesis of meaning. This consequence was inferred by some Sophists from the logicism of PARMENIDES.

     The so-called transcendental subject of thought cannot be maintained, unless, from the start, the inter-modal synthesis is introduced into the logical aspect itself. But, as soon as this occurs, the "transcendental-logical subject of thought" is thrown back into the midst of the modal diversity of meaning. For the inter-modal synthesis presupposes the modal diversity and the mutual coherence of the logical and non-logical aspects of meaning. Consequently how could an Archimedean point be given within theoretical thought?
 ___________________
Dr J. Glenn Friesen's Dooyeweerd Glossary
Free download of entire "New Critique of Theoretical Thought" 
___________________
De theoretische zin-verbinding onderstelt de zinverscheidenheid van het logische en het daaraan tegenovergestelde niet-logische.
     In dit theoretisch, tegenoverstellend denken berust alle juiste begripsvorming op
onderscheiding van de zin-zijden van den kosmos en op een verbinding of synthesis van den logischen denkzin met den tegenovergestelden niet-logischen zin, welke synthesis op zichzelve een grondprobleem der wijsbegeerte is.

     Deze zin-verbinding of zin-synthesis, waardoor, gelijk wij later zullen zien, het theoretisch denken zich van alle niet-theoretisch denken onderscheidt, onderstelt reeds den zin-samenhang in de zin-verscheidenheid van logischen en niet-logischen zin.

     Alzoo, de logische zin van de subjectieve denkpool is als logische zin verscheiden van alle niet-logische zin-functies, maar tegelijk met de laatste in een onverbrekelijken zin-samenhang gevoegd.

     Er is nu een logische verscheidenheid, die aan den logischen zin van het denken immanent is, maar niet zou kunnen bestaan zonder een kosmische zin-verscheidenheid, waarbinnen het logische zelve fungeert.

De valstrik in de opvatting van het zgn. transcendentale denk-subject als Archimedisch punt: Kosmische zin-verscheidenheid en verscheidenheid in logische zin-bijzonderheid.
     De valstrik, die in de laatste tegenwerping van den aanhanger van het zgn. transcendentale immanentiestandpunt verscholen is, bestaat nu in de vereenzelviging van de kosmische zin-verscheidenheid met de verscheidenheid in logische zin-bijzonderheid.

     De aanhanger van dit standpunt zal echter blijven weigeren de zin-bijzonderheid van zijn begrip van het transcendentale denksubject te erkennen. De transcendentaal-logische denk-pool blijft voor hem de-zelve door niets bepaalde, maar al het andere bepalende - oorsprong van alle zin-verscheidenheid, welke laatste slechts door apriorische denk-kategorieën kan worden geconstitueerd.

     Hoe kan echter de wezenlijke zin-verscheidenheid, waarin toch de logische zin noodzakelijk bevangen blijft, zelve van logischen oorsprong zijn? Werd met deze gedachte ernst gemaakt, dan zou zij zich reeds in den aanvang ontbinden in de antinomie: De proclameering van den logischen zin tot oorsprong der kosmische zinverscheidenheid staat gelijk met de opheffing der zin-verscheidenheid en daarmede met de opheffing van het theoretisch denken, dat slechts in de zin-onderscheiding en zin-verbinding mogelijk is. Een consequentie, welke reeds de sophisten uit het logicisme van PARMENIDES trokken.

     Het zgn. transcendentale denk-subject laat zich slechts handhaven door van meetaf de apriorische zin-verbinding in het transcendentale denken op te nemen. Zoodra dit geschiedt, wordt echter het ‘transcendentale denk-subject’ midden in de kosmische zin-verscheidenheid teruggeworpen. Want de kenniswervende zin-synthesis vooronderstelt de
zin-verscheidenheid van de logische en de nietlogische zin-zijden van den kosmos, en haar onderlingen samenhang. Waar blijft dan mijn Archimedisch punt binnen het theoretisch denken?
Free download of entire "De Wijsbegeerte der Wetsidee" 
HIER
__________________________
   START PAGE (1)                  PREVIOUS PAGE (11)                  NEXT PAGE (13)